Vitamine A (retinol) is een in vet-oplosbare vitamine die uitsluitend voorkomt in dierlijke producten. Enkele voorbeelden hiervan zijn:
- Lever & rood vlees
- Zuivelproducten + boter
- Vis & eigeel
Aan sommige margarines, halvarines en bak- en braadproducten wordt kunstmatig vitamine A toegevoegd; de kwaliteit, opneembaarheid en bio-activiteit ervan is echter niet altijd even evident.
Provitamine A / Bètacaroteen
Daarnaast wordt vitamine A door het lichaam aangemaakt uit bètacaroteen (provitamine A). Bètacaroteen of provitamine A is dus een voorloper van vitamine A. Bètacaroteen is de oranje of gele kleurstof die in veel verschillende groente, fruit en vruchten voorkomt, waaronder:
- Worteltjes
- Mango, passievrucht & citrusvruchten
- Broccoli & spinazie
Waar is vitamine A goed voor?
Vitamine A is onmisbaar voor het menselijk lichaam. Vitamine A is onder meer nodig en/of verantwoordelijk voor de volgende aspecten en functies:
- Gezondheid van alle lichaamscellen
- Opbouw van haarvaten
- Opbouw van huid, haar & tandvlees
- Een goed zicht c.q. gezichtsvermogen
- Lichamelijke groei & ontwikkeling
- Lichamelijke weerstand
Vitamine A-tekort
Te weinig vitamine A oftewel een vitamine A-tekort kan onder meer de volgende effecten hebben:
- Nachtblindheid
- Volledige blindheid
- Schilferige huid
- Slecht gebit
- Verminderde afweer
- Verminderde vruchtbaarheid
Weetjes over vitamine A
- Verhitting van voedsel kan tot 40 procent van de aanwezige vitamine A vernietigen.
- Het menselijk lichaam kan vitamine A prima opslaan, maar slecht uitscheiden, waardoor een giftige vitamine A-ophoping (hypervitaminose A) kan ontstaan bij overmatige intake.
- Een vitamine A-overschot (hypervitaminose A) kan leiden tot hoofdpijn, misselijkheid, duizeligheid, vermoeidheid en afwijkingen aan ogen, huid, haren, gebit en botten.
- In de lever van een ijsbeer zit genoeg vitamine A om een mens te doden
- Bètacaroteen (pro-vitamine A) wordt veel slechter opgenomen dan men aanvankelijk dacht, waardoor slechts een klein deel bruikbaar vitamine A oplevert.
- Met name in ontwikkelingslanden komt ernstig vitamine A-tekort veel voor en veroorzaakt het op grote schaal blindheid en sterfte.
- Hoge doseringen vitamine A kunnen de lever beschadigen.
- Zwangere vrouwen hebben een verhoogde behoefte aan vitamine A, maar moeten ook extra oppassen voor hypervitaminose A.
- Vitamine A is betrokken bij de weerstand en wordt daarom ook wel de anti-infectie vitamine genoemd.
- Voornamelijk mensen met lever- of alvleesklieraandoeningen zijn gevoelig voor een tekort aan vitamine A.
Deel hieronder jouw vragen, opvattingen, ervaringen en bevindingen ten aanzien van vitamine A!
